تبلیغات
جامعه‌شناسی اطلاعات - هستی شناسی اطلاعات در نظریه انتقادی اطلاعات
Sociology of Information

هستی شناسی اطلاعات در نظریه انتقادی اطلاعات

پنجشنبه 31 اردیبهشت 1394 11:27 ق.ظ

نویسنده : مهدی شقاقی
در نظریه انتقادی اطلاعات، نگاه ماده باورانه خاصی به اطلاعات وجود دارد. طبق این نگاه، اطلاعات نه چیزی کاملاً سوبژکتیو (در تصرف فاعل شناسا) و نه چیزی کاملاً ابژکتیو (فارغ از تصرف فاعل شناسا) است، بلکه خصیصهای از ماده و جزء تشکیل دهندۀ هر ماده است. این، نیازمندِ موضعِ ماتریالیستیِ وحدتباوری است که اطلاعات را بهمثابه مادهای در حرکت میبیند؛ رابطهای مولّد، پرتضاد، و فعال میان سیستمهای مادی که دارای نیروی بالقوۀ تحول است، طوریکه کیفیات مرتبۀ بالا  که سیستمهای فروتر را در معنای هگلی نفی میکنند، توان ظهور مییابند. در این تعریف، اطلاعات بر پایۀ دیالکتیک سوژه- ابژه استوار می‌شود. پرتضاد بودن یا متناقضنما بودن اطلاعات بدان معناست که اطلاعات در جامعه در تعارضات و تنازعات سرمایهداری جایگیر شده است. بنابراین اطلاعات معضلات اجتماعی و راهحلهای بالقوۀ این معضلات را منعکس میکند. تحلیل نیازهای اطلاعاتی، به سیاق اجتماعی وسیعتر مربوط میشود. نظریۀ انتقادی اطلاعات هنگامی نفیگر است که اطلاعات را به معضلات اجتماعی مرتبط کند، آن را به آنچه جامعه در رسیدن به آن وامانده، مربوط بداند، و آن را به جهتگیریهای پرسشگر و مخالف با نحوۀ عمل معمول و مسلط ربط دهد، و بنابراین، پتانسیل این را دارد که در راستای بهبود وضع موجود، تبدیل به نیروی مثبت تغییر اجتماعی گردد. نظریۀ انتقادی اطلاعات در جستوجوی راههایی خواهد بود که اطلاعات میتواند از مبارزات و قوایی که قصد دارند کاملاً از سرمایهداری و سلطهجویی عبور کنند، حمایت کند. با این بینش که در جامعۀ کنونی، منابع اساسی بسیار ناعادلانه تقسیم شده است، پایهگذاری نظریۀ انتقادی اطلاعات به معنای نشان دادن این است که چگونه اطلاعات به پرسشهایی راجع به مالکیت، داراییهای خصوصی، توزیع منابع، مبارزات اجتماعی، قدرت، کنترل منابع، استثمار، و سلطه مربوط میشود. 



دیدگاه ها : نظرات
آخرین ویرایش: پنجشنبه 31 اردیبهشت 1394 11:36 ق.ظ